Skip to Content
بازگشت به صفحه کامل

نگاهي به موانع و راهكارهاي پيش روي صنعت دستبافي استان كهگيلويه و بويراحمد

با نگاهي به تاريخ و هنر فرش ايران در مي‌يابيم كه فرشبافي از صنايع كهن ايران زمين است كه قدمت آن دقيقا مشخص نيست فرش دستباف در استان كهگيلويه و بويراحمد همچون ساير مناطق ايران از دير باز توسط زنان صورت مي‌گرفت .

فرش همواره گوياي پيرامون بافنده بوده كه حكايت از اسرار زندگي آميخته با صداقت عشق و رنج دارد و فرشبافي در ايران شيوه‌هاي گوناگون دارد و در اغلب نقاط ايران همه شيوه‌ها رايج است ولي هر نقش و رنگ‌آميزي كه بافندگان مناطق مختلف به‌كار مي‌برند داراي ويژگي‌هاي خاص خود است كه اغلب از روي نقش و رنگ آميزي يك فرش مي‌توان به محل توليد آن پي برد.

يك بافنده قديمي كه 62 سال سن دارد و ديگر به فرشبافي ادامه نمي‌دهد، گفت : قبلا محصولات توليدي ما توسط دست فروشان به فروش مي رفت هر چند قيمت ها چند مطلوب نبود ولي مهم اين بود كه بالاخره به فروش مي رفت چون سطح زندگي قبلا متفاوت با فعل بود تا حدودي جوابگوي برخي نيازهاي خانواده بود .

وي علت انصراف خود از اين حرفه را به دليل مشكلاتي از جمله كم‌ وكيف بيمه و بازنشستگي ، مشكلات كارگاه‌ها و عدم دريافت تسهيلات مناسب در يك يا دو دهه پيش عنوان كرد .

وي اضافه كرد : اكنون با توجه به حمايت هاي دولت و بسته هاي حمايتي كه از اين قشر انجام مي گيرد دوست دارد به اين حرفه باز گردد اما بيماريهاي از جمله درد مفاصل و كمر درد ، چشم درد ناشي از سالهاي گذشته بافندگي مانع از ادامه دادن وي مي شود .

حرير آشنايي ديگر بانوي بافنده كه از سال 79 به صورت غير مستمر فرشبافي مي كند هم كمبود دستمزد با زحمت زياد را در گذشته عنوان كرد و گفت : درآمد زايي مناسبي را خانواده ها ندارد و اكنون هم به خاطر علاقه زيادم به اين هنر و سرگرم بودن در خانه انجام مي دهم البته اين كار براي بافنده‌اي كه كارگران زياد و چند دار قالي در خانه داشته باشد، مي‌تواند درآمد خوبي داشته باشد اما با رويكرد جديد دستگاه هاي حمايتي مي‌خواهم اين كار را مداوم انجام دهم .

حميده شتابفر بافنده ديگري هم مي‌گويد : با توجه به مشكلاتي كه بافندگان با آن مواجهند و بيماري هاي ناشي از بافندگي ، ما نگران وضعيت درماني خود بوديم و در اين مورد يكي از مهمترين مشكلات بافندگان نداشتن بيمه بود چرا كه به دليل سختي كار ، گاهي به درد كمر ، ‌مفاصل و حتي آرتروز دچار مي شوند و اكنون هم با تلاش هاي شركت فرش استان قرار شد اسامي بافندگان به سازمان بازرگاني و شركت فرش شهرستان‌ها براي بيمه شدن معرفي شدند و اين براي ما دلگرمي خوبي است .

چند تن از بافندگان فرش در گفتگو با خبرنگار واحد خبر ، بالابودن نرخ سود تسهيلات اعطايي به بافندگان ، استفاده از مواد نامرغوب ، نبود امكانات آموزشي ، عدم حمايت از اين صنعت ركود بازار فروش ، پايين بودن كيفيت و گران بودن قيمت مواد اوليه را از مشكلات خود برشمردند.

علي بخش نوربخش كارشناس صنعت فرش و فروشنده فرشهاي محلي و سنتي در گفتگو با خبرنگار واحد خبر گفت : با رفع موانع و مشكلات اين قشر مي توان اين صنعت را در ميان خانواده ها رواج داد و با توجه به اينكه مشكل اشتغالزايي در صدر مشكلات اجتماعي قرار دارد مي توان تا حدودي با راه اندازي اين صنعت اين مهم را برآورده كرد و اين فرصت‌هاي خوبي در بخش اشتغال خانوارها و رونق اقتصادي آنان است.

وي با تاكيد بر ضرورت بررسي مسائل و مشكلات توليد‌كنندگان فرش دستباف از سوي متوليان گفت : متوليان بايستي با برنامه‌ريزي دقيق و اصولي ضمن رفع مسائل و مشكلات اين قشر هنرمند و زحمتكش در جهت ارتقاي كيفيت فرش استان نيز تلاش كنند.

مديرعامل شركت فرش كهگيلويه و بويراحمد گفت : در 9 ماهه سال جاري ، 350 متر مربع فرش در سطح استان توليده شده كه نسبت به مدت مشابه سال قبل از نظر ارزش ريالي 100 درصد و از لحاظ متراژ 40 درصد رشد داشته‌ايم.

مهرداد كاوياني در گفت‌وگو با خبرنگار واحد خبر گفت : در سال جاري اين شركت نسبت به سفارش پذيري و تدابيري همانند بازاريابي قبل از توليد ، فروش  و توليد سفارشي فرش‌هاي محلي با تراكم بالا و ريز بافت اقدام كرده كه اين عمل از يك طرف باعث افزايش كيفيت توليدات و افزايش دستمزد بافندگان زحمت كش و از طرف ديگر توليدات در بازار به راحتي بفروش برسد كه اين امر به صورت مستمر رو به افزايش است.

وي با بيان اينكه تعداد دستگاه‌هاي قالي بافي در سطح استان از 35 دستگاه به 150 دستگاه رسيده است گفت : توليدات شركت فرش استان از قديم الايام طبق دستور كار شركت فرش ايران داراي شناسنامه در پشت فرش توليدي بوده و هست به طوري كه نام ، محل بافنده و استان در آن درج و به مراكز ارسال مي‌شود و يا به فروش مي‌رسد.

مديرعامل شركت فرش كهگيلويه و بويراحمد عنوان كرد : شركت فرش ايران درصدد ايجاد شناسنامه‌اي معتبر براي فرش‌هاي مناطق مختلف و جفرافيايي كشور در بخش دولتي و خصوصي است كه به محض انجام شدن اقدامات مركز ، كليه توليدكنندگان موظف به نصب اين شناسنامه‌ها براي فرش توليدي خود هستند.

وي ادامه داد : گبه ، گليم ، فرش‌هاي محلي سنتي و نفيس توسط اين شركت در سطح استان توليد مي شود.

كاوياني تاكيد كرد : كارگاه توليدي فعال مختص فرش در استان وجود ندارد اما تسهيلاتي براي راه‌اندازي چنين كارگاه‌هايي به بخش خصوصي داده شده و در بخش توليد در شهرستان كهگيلويه كارگاه خصوصي به صورت نيمه متمركز فعال است.

وي اضافه كرد : سالانه كارگاه‌هاي آموزشي در سطح استان با توجه به بودجه عمراني سازمان بازرگاني كه براي اين اداره در نظر گرفته ، برگزار مي‌شود .

مديرعامل شركت فرش كهگيلويه و بويراحمد در خصوص بيمه بافندگان فرش در استان عنوان كرد : كليه كارآموزان و كساني كه توليدكننده و بافنده فرش ، گليم و گبه بودند به سازمان بازرگاني و شركت فرش شهرستان‌ها براي اقدامات لازم در اين خصوص معرفي شدند  و از ديگر اقدامات اين شركت  واگذاري سهام عدالت به بافندگان است .

كاوياني اظهار كرد : از ابتداي مهرماه سال جاري با وجود بحث هدفمندكردن يارانه‌ها ، فرهنگ كار و تلاش در بين بافندگان و بانوان استان گسترش يافته و متقاضيان زيادي در اين خصوص به شركت فرش استان مراجعه كردند كه اين امر موجب پيشرفت توسعه فرش استان از لحاظ كمي و كيفي شده است.

مديرعامل شركت فرش كهگيلويه و بويراحمد بيان كرد : از ديگر اقدامات اين سازمان آموزش رايگان ، واگذاري اماكان قالي بافي به آنان در منازل ، نظارت حين بافت و كمك به آنها در صورت نياز و خريد تضميني فرش پس از پايان كار مي باشد .

همچنين شركت فرش اين استان آمادگي دارد كه كليه پشم‌هاي توليدي اين استان را در فصل بهار به صورت تضميني خريداري كند به طوري كه دامداران هيچ مشكلي براي فروش پشم و نقدينگي نداشته باشند.

مديرعامل شركت فرش كهگيلويه و بويراحمد خاطرنشان كرد : بازار فرش استان وابسته به فرش كشور است ؛ گران شدن مواد اوليه و هزينه‌هاي جانبي موجب بالا رفتن قيمت تمام شده فرش مي‌شود.

همچنين براي رفع موانع و افزايش كم و كيف اين صنعت در استان نشست کمیته فرش استان کهگیلویه و بویراحمد در سازمان بازرگانی این استان برگزار شد كه در این نشست با توجه به آمادگی سازمان بازرگانی و مرکز ملی فرش ایران ، مقرر شد سازمان آموزش و پرورش استان راه اندازی هنرستان های کارو دانش در رشته فرش را پیگیری کنند.
همچنین به منظور طرح مسایل و مشکلات مربوط به حوزه فرش دستباف مقرر شد نشستی با فرماندار شهرستان کهگیلویه و دستگاه های ذیربط ترتیب داده شود.

پیگیری بحث شناسنامه دار شدن فرش ها ، خریداری پشم مورد نیاز شرکت فرش در استان با تضمین از دامداران استان ، کمک به راه اندازی اتحادیه بافندگان شهرستان گچساران ، دنا و کهگیلویه ، برپایی نمایشگاه فرش دستباف استان با هماهنگی مجامع امور صنفی در مدخل ورودی شهر یاسوج ویژه مهمانان نورورزی و پیگیری طرح تحقیقاتی درباره تدوین کتابی ویژه فرش و گبه استان از جمله مصوبات این نشست کمیته فرش بود.

به عقيده كارشناسان تهيه و توزيع طرح هاي اصيل استان بر اساس سليقه بازارفرش ، نظارت بر بافت فرش دستباف ، ارتقاي مهارتهاي فني بافندگان از طريق تداوم اموزش ‌، خريد تضميني از بافندگان ، تشويق و بسترسازي و توسعه كارگاههاي قاليبافي ، گسترش مجتمع هاي قاليبافي در استان ، بازاريابي به خصوص شناسايي بازارهاي خارج از كشور ، ثبت نمودن رنگ و نقش فرش دستباف به نام استان و معرفي ان در كشور، تعديل قيمت مواد اوليه و همچنين كاهش هزينه هاي تمام شده ، تداوم حمايت هاي معيشتي و پرداخت تسهيلات به صاحبان هنر فرش دستباف از جمله راهكارهاي توسعه اين صنعت و افزايش كيفيت و كميت محصولات در استان است .