Skip to Content
بازگشت به صفحه کامل

مشکلات تولید کنندگان سیب شیرین در كهگيلويه و بويراحمد

بر اساس اعلام سازمان خواربار جهاني (فائو ) ايران ششمين كشور توليد كننده سيب در جهان و جز 20 كشور مستعد كاشت سيب است . بر اساس اعلام روابط عمومي گمرك كشور سالانه حدود 320 هزار تن سيب به ارزش 160 ميليون دلار از ايران به 21 كشور دنيا صادر مي شود اين در حالي است كه سالانه 3 ميليون و 150 هزار دلار ارز براي خريد سيب از سه كشور امارات عربي ، شيلي و فرانسه از كشور خارج مي شود .

كهگيلويه و بويراحمد با توليد سالانه 80 هزار تن سيب از جمله 5  استان نخست اين محصول در كشور است.

معاون بهبود محصولات كشاورزي استان گفت : تا كنون حدود 50 هزار تن از اين محصول از باغات سيب برداشت شد و پيش بيني مي شود اين رقم تا پايان فصل برداشت به 80 هزار تن برسد برداشت سيب از اوايل مهر شروع و تا اواسط آبان ادامه دارد .

رضا عنايتي با بيان اينكه بخش عمده باغات سيب استان در شهرستانهاي دنا و بويراحمد است افزود: پارسال 60 هزار تن سيب از باغات استان برداشت شد كه پيش بيني مي شود اين ميزان امسال 20 هزار تن افزايش يابد.

وي قيمت هر كيلوگرم سيب درختي را در بازار استان 1500 تومان اعلام كرد و افزود: پيش بيني مي شود بيش از 560 ميليارد ريال عايد باغداران شود.

وي با بيان اينكه بيش از 20 هزار نفر بهره بردار سيب در استان وجود دارد گفت : سالانه در 7 هزار هكتار از مجموع باغات استان سيب درختي از نوع قرمز و زرد برداشت مي شود و همچنين با شروع برداشت سيب بيش از 2 هزار نفر كارگر در باغهاي استان مشغول چيدن سيب مي شوند .

اما با اين حال باغداران سيب استان با مشكلاتي از جمله بازاريابي ، انبارداري و عدم خريد محصولات توسط دولت به سبب نبود اعتبار ، كوچك بودن بازار هاي مصرف استان ،‌مشكلات حمل و نقل ، مشكلات داشت و برداشت دست و پنجه نرم مي كنند .

منصور رحيمي از باغداران منطقه تنگ سرخ در بويراحمد مي گويد چرا بعد از فصل برداشت سيب همه سيبهاي موجود در بازار از نوع سيب هاي صادراتي و برچسب دار هستند ؟

علي حيدري باغدار ساكن كوخدان سي سخت با ابراز ناخشنودی از این‌که باغداران نمی‌توانند محصول خود را به قیمت منطقی و با سود مناسب بفروشند، می‌گوید: «اکنون مجبوریم محصول خود را با قیمت پایین به بازار عرضه یا بعد از برداشت روانه سردخانه هاي خارج از استان کنیم.» این باغدار اضافه می‌کند: «هزینه تولید سیب روی درخت هر کیلوگرم حداقل70 تومان است اما از مرحله برداشت تا نگهداری به‌مدت 6 ماه در سردخانه، هزینه تمام‌شده آن به بیش از 600 تومان افزایش می‌یابد که با واردات بی‌رویه سیب در زمانی که وقت عرضه محصول انبار شده است، دچار زیان می‌شویم.» کریمی می‌گوید: «باغداری حرفه خانوادگی ماست و در آمدی به غیر از آن نداریم، اما اکنون برای گذران زندگی با مشکل مواجهیم.»

روح الله رحيمي دیگر باغدار استان، نیز با بیان این‌که امسال محصول تازه قیمت بسیار پایینی داشت که جوابگوی هزینه‌های تولید نبود، خاطرنشان می‌کند: «قیمت سیب در بازار چند برابر قیمتی است که دلالان و واسطه‌ها از ما می‌خرند و مسئولان باید برای حل این مشکل به‌صورت اساسی چاره‌اندیشی کنند.» وی با انتقاد از این‌که تاکنون دولت هیچ اقدام مؤثری برای حمایت از باغداران نکرده، اضافه می‌کند: «سال‌‌هاست که مشکل خرید سیب صنعتی از باغداران به اصلی‌ترین دغدغه آنان تبدیل شده و در این میان نبود برنامه‌های اصولی و کارآمد سبب شده است تا باغداران استان بیشترین ضرر را متحمل شوند.»

نبود برنامه‌ریزی برای حمایت از تولید، عقب ماندن در رقابت با محصول خارجی، بسته‌بندی نامناسب محصول، منطقی نبودن قیمت‌ها با توجه به هزینه تولید و در برخی موارد همسان نبودن کیفیت سیب داخلی با نمونه‌های خارجی از جمله دلمشغولی‌های موجود به شمار می‌رود که به گفته دست‌اندرکاران تولید و فروش محصولات باغی، ادامه این وضع باعث می‌شود تا سود حاصل از تلاش و زحمت تولیدکنندگان سیب همچنان به جیب دلالان و واسطه‌ها برود یا صرفا کام تولیدکنندگان کنسانتره را شیرین کند.

به اعتقاد كارشناسان ميزان توليد سيب استان در دهه هاي گذشته به دليل بارش هاي مناسب بيش از اين ميزان بوده است اما در سالهاي اخير با بالا رفتن هزينه باغداري و ساير هزينه ها بسياري از باغداران باغهاي خود را از بين بردند و تغيير كاربري داده اند .

ابوذر محمدي كارشناس باغباني استان هم گفت : برخي درختان به دليل ميانگين سني بالا محصول كمي دارند اما با اقداماتي از جمله اقدامات اصلاحي و ترويجي ، اصلاح نژاد ،‌بهنژادي در مرحله نخست مي توان ميزان توليد را تا سه برابر افزايش داد .

وي افزود : آفات درخت سيب در مقايسه با ساير درختان بسيار زياد تر است به همين دليل بايد مداوم سمپاشي شود به همين منظور بايد در مرحله داشت كاملا مراقب بود . ريزش زود هنگام ، فساد بر اثر استفاده نادرست حين سمپاشي ‌،برداشت هاي نامناسب از ديگر مشكلات توليد سيب است.

مدير كل تعاون روستايي استان گفت : سردخانه تعاون روستايي استان از ابتداي مهر پارسال راه اندازي شد و ظرفيت نگهداري يك هزار 500 تن دارد اين در حالي است كه حدود 80 هزار تن توليد سيب استان است .

رستمي افزود : از اين ميزان توليد 96 درصد محصول توليد شده سيب به خارج از استان صادر مي شود و براي خريد محصول توليدي علاوه بر انبارداري با مشكل اعتبار مواجه هستيم همين هم موجب شد تا دلالان محصول باغداران را بخرند و حتي برخي مواقع هم متواري شوند .

وي گفت : راه اندازي تعاوني ها و تشكل هاي صنفي تا حدودي مي تواند از اين مشكل جلوگيري كند .

رستمي گفت : پارسال براي حمايت از توليد كنندگان سيب درختي كه محصول غالب استان است تشكيل اتحاديه هاي تخصصي سيب را با عقد تفاهمنامه با سازمان مركزي تعاون روستايي ، استانداري استان و جهاد كشاورزي در دستور كار قرار داديم اما متأسفانه باغداران استان از اين طرح استقبال نكردند و به رغم تشكيل جلسات و كارگاه هاي آموزشي مختلف در مناطق توليد در استان تنها در منطقه تنگ سرخ اين اتحاديه تشكيل شد .

نبود كارخانه تبديلي و آبميوه گيري از ديگر مشكلات باغداران است چرا در اين استان تنها يك كارخانه تبديلي شهد ناب در استان است كه آن ها جوابگو نيست .

در حالي كه باغداران از واردات سيب انتقاد مي كنند اما يك كارشناس هم معتقد است كه اين انتقاد بي جاست چرا كه هزينه انبارداري و نگهداري اين محصول بالا و اين محصول در حين انبارداري هم دچار افت كيفيت مي شود .

محمد خديوي گفت‌: بايد با برنامه ريزي درست تعادل بازار را در دست داشت تا نه مصرف كنندگان از بابت كاهش محصول در بازار و افزايش قيمت مواجه شوند و نه وفور ميوه سيب در بازار به علت واردات بي رويه به سرنوشت محصولات ديگر مانند چاي و شكر در ساير استانها دچار شود .

وي افزود : چگونه مي توان صادرات و واردات را برنامه ريزي كرد در حالي كه اين استان با هفت شهرستان تنها يك گمرك نوپا در شهر ياسوج دارد علاوه بر اين 5 شهرستان گرمسيري استان به دليل فاصله 5 ساعتي تا مركز استان معمولا محصولات خود را از استانهاي فارس ، بوشهر و خوزستان صادر مي كنند .

محمد ملك پور كارشناست تغذيه هم مي گويد : ميانگين پايين مصرف سرانه سيب از ديگر مشكلات است كه يك كارشناس تغذيه مصرف سرانه سيب در كشور هاي اروپايي 80 كليوگرم در حالي كه در كشور ما حدود 30 كيلو و محل هاي توليد سيب هم حدود 7 كيلو است .

به اعتقاد كارشناسا ن در صورت عدم توجه به اين قشر احتمالا تا يك دهه ديگر شاهد تخريب كل باغهاي سيب استان خواهيم بود .

كارشناسان ارائه آموزش و راهکار برای جلوگیری از افت کیفیت محصولات باغی را مهم‌ترین وظیفه دستگاه‌های متولی حمایت از بخش کشاورزی عنوان و تاکید می‌کنند نباید در این زمینه کوتاهی شود.

صنعتی کردن تولید محصولات باغی، ارائه حمایت‌های مالی و تسهیلات لازم برای افزایش کیفیت محصول، فعال کردن شرکت‌های بازاریابی برای فروش محصول سیب بدون وجود واسطه‌ها و دلالان سودجو، برنامه‌ریزی برای متعادل کردن قیمت سیب داخلی در مقایسه با سیب‌های وارداتی، ارائه محصولات باغی به‌صورت بسته‌بندی و منطبق بر سلایق مشتری از جمله راهکارهایی است که برای حل مشکل عرضه سیب در استان مطرح می‌شود و انتظار می‌رود قبل از این‌که تولید این محصول به رکود کشیده شود، مسئولان برای عملی شدن این طرح‌ها برنامه‌ریزی کنند تا بعد‌ها لازم نشود به‌دنبال نوشدارو پس از مرگ سهراب بگردند.

افزايش شمار باغداران ، استفاده از نهال هاي مرغوب ، گذر از مرحله سنتي داشت و برداشت و سير به سوي صنعتي كردن ، جوان كردن باغها ،‌استفاده از سموم و كودهاي مورد تأييد جهاد كشاورزي ، مبارزه ارگانيك بجاي مبارزه شيميايي ، بيمه باغ هاي سيب مقابل بلاياي طبيعي ، تجديد نظر در شيوه هاي بسته بندي و در جه بندي محصول را از اقدامات موثر براي برطرف شدن مشكلات تولدي اين محصول مي دانند .