Skip to Content
بازگشت به صفحه کامل

رودخانه بشار در شهر ياسوج در معرض تهديدات زيست محيطي است

كارخانه هاي شن ماسه و ورود آلاينده هاي صنعتي مهمترين عوامل تهديد رودخانه بشار در شهرستان بويراحمد

رودخانه بشار در شهر ياسوج در معرض تهديدات زيست محيطي است .

رودخانه بشار  با دبي 55/18 متر مكعب بر ثانيه در بخش سردسيري استان كهگيلويه و بويراحمد يعني شهرستان بويراحمد جاري است طول اين رودخانه  115 كيلومتر  و وسعت نزديك به 3000 كيلومتر مربع است كه از حدود 60 درصد وسعت شهرستان بويراحمد عبور كرده و يكي از سر شاخه‌هاي مهم و اصلي كارون به حساب مي‌آيد.

در كشور 180 رودخانه شناسنامه دار وجود دارد كه سهم استان كهگيلويه و بويراحمد 4 رودخانه است رودخانه مارون در كهگيلويه ، زهره و خيرآباد در شهرستان گچساران و كهگيلويه و رودخانه بشار در شهرستان بويراحمد رودخانه هاي شناسنامه دار كهگيلويه و بويراحمد هستند .

رودخانه بشار از ميان شهر ياسوج مي گذرد و جلوه زيبايي به اين شهر و دامنه هاي دنا داده است .

علي صادقي گردشگر اهل شيراز مي گويد : اين رودخانه از كنار پارك ساحلي و مهرورزي شهر ياسوج مي گذرد و ما تابستانها به ياسوج مي آييم و در كنار اين رودخانه چادر برپا مي كنيم.

ديگر گردشگر خوزستاني هم مي گويد : اين رودخانه موهبتي براي اين شهرستان است.

اما با اين حال رودخانه بشار در حاشیه شهر یاسوج روز به روز در خطر نابودی است هر چند مسئولان استاني چند بار مصوباتي براي نجات اين رودخانه تصويب كردند اما همچنان اين مصوبات روي زمين مانده است .

حوزه آبريز اين رودخانه خليج نيلگون فارس است و اين رودخانه بعد از 115 كيلومتر طي كردن مسير از كوههاي سپدان و پوشيده از برف استان فارس و منطقه تنگ سرخ شهرستان بويراحمد سرچشمه مي گيرد .

در حاشيه اين رودخانه دو قبرستان باستاني ( ياسوج و لما ) با قدمت بيش از 3 هزار سال پيش از ميلاد وجود دارد پل پاتاوه و پل روستاي كريك توريستي و گردشگر پذير بويراحمد كه به ماسوله معروف است مربوط به دوره هخامنشي است بر روي اين رودخانه واقع شدند و سالانه گردشگران زيادي از اين اماكن تاريخي بازديد مي كنند .

علاوه بر اين 300 آبادي با جمعيت بيش از 50 هزار نفر در حاشيه اين رودخانه امرار و معاش مي كنند .

با اين حال به دليل برداشت هاي بي رويه و ورود آلودگي هاي صنعتي بشار همچنان حال و روز خوشي ندارد .

يكي از پيشينيان روستاي كريك در گفتگو با خبرنگار واحد خبر مي گويد : قديم ها ما روزي دو ساعت در اين رودخانه شنا مي كرديم و مكاني براي تفريح بود اما آب اين رودخانه اين روزها تغيير رنگ داده و مرتب گل آلود است كه ديگر براي شناكردن هم مناسب نيست .

ديگر روستايي هم مي گويد : كيفيت محصولات ما كه با آب بشار آبياري مي شوند نسبت به سال هاي قبل قابل قياس نيست و افت كيفيت پيدا كردند .

وي مي افزايد : چون آب اين رودخانه مرتب گل آلود است عده اي از آب گل آلود اين رودخانه ماهي ميگيرند حتي ماهيها هم طعم و مزه ماهي هاي قديم اين رودخانه را ندارد .

يكي از دلايل آلودگي بشار وجود كارخانه هاي شن و ماسه مستقر در حاشيه اين رودخانه است هم اکنون در محدوده 9 کیلومتری پل یاسوج تا پل روستای مختار، شش واحد ماسه شویی و سنگ شکن وجود داردکه همه آنها بدون مجوز، سالانه افزون بر 450 هزارمتر مکعب شن و ماسه از بستر رودخانه بشار برداشت می کنند و بی توجه به هشدارها به فعالیت خود ادامه می دهند.

كارشناسان معتقدند كه افت سطح رودخانه، برهم خوردن تعادل اکولوژیک آن و مرگ گونه های گیاهی وجانوری از نتایج برداشت بستر رودخانه برای تولید شن و ماسه است که با ادامه این روند هر روز به مرگ اکوسیستم بشار نزدیکتر می شویم.

مدیرکل محیط زیست کهگیلویه و بویراحمد گفت: برداشتهای بی رویه کارخانه های سنگ شکن از بستر رودخانه های استان تعادل اکولوژیست این رودخانه ها را بر هم زده است.

عطا پورشیرزاد افزود: با برداشت شن و ماسه های کف این رودخانه ها و انحراف مسیر آب، حجم زیادی از ماهی ها از بین رفته اند.

وی با بيان اينكه، به هم خوردن کف رودخانه ها باعث شده زیستگاه آبزیان ریز کف این رودخانه ها از بین برود و این آبزیان آسیب ببینند افزود: پسابهای این سنگ شکن ها نیز که به نحو درستی دفع نمی شوند، وارد رودخانه شده و باعث مرگ آبزیان می شوند.

به گفته حبيب الله براتي كارشناس آب منطقه ای استان، برداشتهای بی رویه شن و ماسه از مهمترين دلايل تخريب بشار عنوان كرد و گفت : عملکرد این واحدهای سنگ شکن باعث پایین رفتن پنج متری کف رودخانه بشار شده و به خاک اصلی رودخانه در میلیونها سال پیش رسیده است.

مدير عامل آب منطقه اي استان هم پايين رفتن كف رودخانه بشار را دليلي براي تخريب پل هاي موجود بر روي اين رودخانه عنوان كرد و گفت : اين ممكن است موجب تخريف پل ها شود و ارتباط بيش از 100 روستاي حاشيه بشار قطع گردد .

مصلح افزود : بارندگي هاي شديد كه موجب روان شدن سيل مي شود طي روزهاي اخير نيز موجب شد تا اين رودخانه عميق تر شود .

با این حال به گفته کارشناسان برداشت بی رویه از رودخانه بشار همچنین باعث آسیب دیدن تاسیسات فنی گاز و آب که از زیر رودخانه می گذرد، شده است.

از سال 1384 تا كنون 3 مصوبه براي انتقال كارخانه هاي شن و ماسه به منطقه دلي بجك در شهرستان بويراحمد تصويب شد و منطقه دلي بجك هم به همين منظور كلنگ زني شد و كارشناسان آب منطقه اي معتقدند كه مديران عامل اين كارخانه ها كوتاهي مي كنند اما مديران عامل اين كارخانه ها مي گويند كه اين منطقه داراي معارضات محلي است و مشكل آنها به طور صددرصد رفع نشده است و این کارخانه ها بی اعتنا به مصوبات، هم اکنون در حال فعالیت هستند و به ایجاد تپه هایی از شن و ماسه در کنار واحدهای خود مشغول اند.

علي براتي مدير عامل آب منطقه اي استان مي گويد : بدون شک چنانچه در زمينه انتقال کارخانه هاي سنگ شکن درحاشيه رودخانه هاي اين استان چاره‌اي انديشه نشود سالانه بيش از يک‌ميليارد ريال تنها از حق و حقوق بيت المال و دولت تضييع خواهد شد.

مسلم عارفپور كارشناس ميحط زيست مي گويد : ورود آلاينده ها به رودخانه موجب مي شود كه رنگ آب اين رودخانه به تيرگي بگرايد و مانع رسيدن نور به درون رودخانه و مانع عمل فتوسنتز گياهان و در نتيجه مرگ آبزيان مي شود .

سياوش اديپ پور كارشناس امور آب ، ايجاد حوزچه ترسيب ( رسوب گير )، استفاده از سيستم آب پاش بر روي نوارهاي حمل ماسه حين فرآيند كار ، كارشت درختان سازگار با محيط زيست ، ، نصب تابلو هايي در طول مسير رودخانه با درج عبارت هايي مثل(ريختن زباله ممنوع) يا( ريختن زباله و نخاله تحت پيگرد قانوني قرارمي گيرد)،آموزش عمومي محيط زيست از طريق رسانه ها ، ايجادشبكه جمع اوري فاضلاب در مناطق سنگلاخ و شيبدار شهر به منظور جلوگيري از ورود فاضلاب ، تعيين محل هاي خاص براي تخليه نخاله هاي ساختماني را از جمله راهكارهاي جلوگيري از تخريب اين رودخانه مي داند .